In Utrecht wordt een stadswijk gebouwd, die een gezonde levenswijze moet bevorderen, zodat mensen een grotere kans op geluk en gezondheid krijgen. DeVastgoedontwikkelaars bouwen de stadswijk Cartesius gebaseerd op het zg. blue zones-concept, dat bedacht is op basis van zeven gebieden in de wereld waar de levensverwachting gemiddeld het hoogst is. Grootste gemene delers in deze zeven gebieden zijn de sterke binding met de gemeenschap, het ervaren van zingeving, het eten van veel plantaardig voedsel en veel wandelen, bewegen. Concreet komen in deze nieuwe wijk verschillende huiskamers voor ontmoeting, een gemeenschappelijke moestuin, veel uitzicht op groen in tuinen en aan gevels. Auto’s krijgen een plek op de omliggende autoring en nauurlijk is de wijk zo duurzaam mogelijk.

Als ik dit lees in de krant Trouw, moet ik denken aan de buurt waar ik nu woon en de buurt waar ik als kind ben opgegroeid.

De wijk Alteveer in Arnhem waar ik na de 2e W.O. opgroei heeft grote lege straten en heel veel groen. Centraal in de wijk ligt het Pleintje met buurtwinkels als een bakker, een groentenboer, een slager, een drogist en natuurlijk een kruidenierszaak. Met een briefje in de hand doe ik daar als zesjarige boodschappen voor mijn moeder. De winkel schrijft de boodschappen in een boekje en betalen doet mijn moeder eind van elke maand. Iedereen kent (bijna) iedereen en ontmoet elkaar regelmatig op het Pleintje. Er heerst een gevoel van saamhorigheid.

Sociaal gezien moet ik als kind mij zien te ontwikkelen en handhaven in een gezin van zes kinderen, die qua leeftijd dicht op elkaar zitten. Hoewel we in een redelijk groot huis wonen, is het binnen al snel druk en onrustig. Het is logisch dat mijn moeder ons vaak naar buiten stuurt om daar met andere kinderen te gaan spelen. Er zijn geen speciale speelplaatsen, die maken we zelf: we spelen verstoppertje en vader en moedertje in de steegjes en struiken achter de huizen; we hebben onze zelf ontdekte klimbomen en met een bal spelen we gewoon op straat voor de deur. Als ik wat groter ben lopen of fietsen we wekelijks naar onze beide oma’s, die in het centrum van Arnhem wonen.

Zestig jaar later woon ik in de wijk Struisenburg, Rotterdam. De wijk ligt aan de rivier en de zeer drukke Maasboulevard. De straten staan vol met geparkeerde auto’s, de stoepen met fietsen en scooters. Op sommige plekken zijn tussen huizenblokken speelplekken gemaakt voor kinderen. Er is geen Pleintje en er zijn geen algemene voorziengen, waar bewoners elkaar gemakkelijk kunnen ontmoeten. We leven in een tijd van individualisering en zijn vooral druk met onszelf.

Op zoek naar een nieuwe zinvolle dagbesteding na mijn pensionering, word ik al snel actief in mijn buurtje. Ik woon in een stad waar de gemeente via OpzoomerMee al heel veel jaren bewonersactiviteiten op buurtniveau stimuleert en ondersteunt, zowel financieel als qua ideeën. Samen met andere wijkbewoners ga ik met die steun op zoek naar een plekje voor een Huiskamer en we vinden dat. Sindsdien komen elke week zo’n tien tot twaalf wijkbewoners daar gezellig met elkaar kletsen. Op dezefde plek hebben we ook drie jaar achter elkaar – tot corona – een grote BuurtKerstBorrel georganiseerd. Zwaan kleef aan, want vrij snel daarna wordt een groepje wijkbewoners actief met vuilprikken. Andere bewoners, die dat zien, sluiten zich aan en de groep groeit flink. In sommige straten worden groene geveltuintjes aangelegd. Zo komen steeds meer wijkbewoners met elkaar in contact. Zelfs is er vorige week spontaan een Halloweenfeestje voor kinderen georganiseerd en worden de komende kerstperiode enkele grote kerstbomen in de wijk geplaatst met een Keetje erbij om samen glühwein en limonade te drinken. Het is allemaal niet zo spectaculair, maar deze saamhorigheid levert zichtbaar geluk op.

Kijkend naar het blue zone-concept zijn er nog veel wensen voor onze wijk. Om voor mijzelf te spreken wens ik in ieder geval nog een Huiskamer erbij elders in de wijk én een gemeenschappelijke moestuin…. Lang leve Struisenburg!