De agenda

th (1)Dit jaargetijde is het moment om te mijmeren over het leven, liefst niet somberen. Ik laat de titel van mijn laatste blog ‘Elke dag, een nieuwe dag’ nog eens de revue passeren. Ik zou dat eigenlijk willen vervangen door ‘pluk de dag’. Dat hoort een beetje bij het pensionado zijn, vind ik. De werkagenda is niet meer bepalend voor de invulling van de meeste van de 365 dagen per jaar. Je gaat sowieso meer nadenken over jezelf en de zin van het leven. Ik vind dat een lastig proces. Het verleden heeft z’n gezicht gekregen en geeft je een bepaald gevoel. De verwachting voor de toekomst is anders, is minder ver gericht. Vooral de bezorgdheid om het welbevinden van jezelf en je dierbaren neemt toe. Dat alles heeft vast te maken met het feit dat je leven er bijna op zit. Dit overwegend heb ik een soort strategie bedacht om te proberen van elke dag een pluk de dag te maken. De eerlijkheid gebiedt mij te zeggen dat het lang niet altijd lukt!

Om het verleden kan ik en wil niet heen. Ik probeer positief terug te kijken. Als dat lukt, geven bepaalde ervaringen mij kracht en geluk in het heden. Zo ben ik opgegroeid in een groot gezin met een ernstig zieke vader, die overlijdt als ik vijftien ben. Mijn moeder is de ozwarte-piet-sinterklaasnvermoeibare spil in ons gezin. Haar positieve levenshouding is tot op de dag van vandaag voelbaar bij mijzelf en bij veel familieleden. Op haar verzoek vieren we vanaf haar overlijden in 1993 elk jaar op de laatste zondag van november Sinterklaas met de hele familie Beke. Afgelopen weekend zijn we weer bij elkaar: wel vijftig volwassenen, kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen. Het is ieder jaar weer een bijzonder en warm familiemoment, waar je nog lang van na geniet.

Kijkend naar de toekomst merk ik dat het begrip tijd in mijn derde levensfase een iets andere dimensie krijgt. Het liefst wil ik de tijd vertragen en niet ver vooruitkijken en vooruitdenken. Mogelijke doemscenario’s zoals ziek, zwak en mogelijke afhankelijkheid probeer ik niet mijn gedachten te laten overheersen. Dat is lastig, zeker als je, zoals ik, op vijf december een staaroperatie krijg. Het voelt alsof je lichaam langzaam aan het opraken is.

Ik doe mijn uiterste best mijn dagelijkse agenda te vullen met activiteiten waar ik plezier in heb en die mij energie en inspiratie opleveren. Vooral sociale contacten zijn daarbij belangrijk, zelfs essentieel. Mijn gezin en familie staan op de eerste plaats. Het is een geschenk als er een kleinkind geboren wordt. Elke week op donderdag halen we onze kleindochter van twee jaar op en spelen we pret-opa en oma. Het is echt genieten, hoe vermoeiend soms ook. Dan de sociale contacten met onze vrienden. Het is de groep waar je lief en leed met elkaar kan delen en waarin je probeert de wereld om je heen te volgen en te begrijpen.

420_2160-1170x738Iets verderaf, maar absoluut de moeite waard zijn de sociale contacten in de wijk. Sinds ongeveer drie jaar ontdekken mijn lief en ik onze directe leefomgeving. Het is hartverwarmend om mede-wijkbewoners te ontmoeten in de Huiskamer, die we afgelopen jaar opgestart zijn. Wekelijks prikken we met een groepje het straatvuil op en kijken na afloop trots naar onze schone straten. Binnenkort hebben we onze jaarlijkse Buurtkerstborrel. 

Enige blogs terug heb ik geschreven over onze verhuisplannen van onze stadswoning naar een appartement. Voor ons is het klip en klaar dat we blijven wonen in Rotterdam in de buurt van onze kinderen, kleinkind en onze vrienden. We gaan niet terug naar onze geboorteplaats Arnhem. Sterker nog, we willen blijven wonen in deze wijk. We voelen ons er thuis, letterlijk en figuurlijk.

Oostmaaslaan-177-3063AT-Rotterdam-10-1170x738Nu maar hopen dat ons huis snel verkocht wordt, zodat we een nabij gelegen appartement kunnen kopen: https://www.funda.nl/koop/rotterdam/huis-41575796-oostmaaslaan-177/ 

 

Elke dag, een nieuwe dag

“Hoe kun je jezelf zijn als de beeldvorming over ouderen enerzijds bestaat uit aftakeling of nutteloos achter de geraniums zitten en anderzijds uit overwaardering voor vitaliteit en jeugdige uitstraling. Het is die beeldvorming die ontwikkeling en ontplooiing, dus emancipatie van ouderen barricadeert”. Citaat, uitgesproken door Hedy d’ Ancona tijdens haar Socrates lezing 2017.

20170412_154517Eenmaal met pensioen mag je iedere dag helemaal zelf invullen. Feitelijk hoef je aan niemand daarover verantwoording af te leggen. Dit, ogenschijnlijk logisch gegeven blijft voor mij al zes jaar lang een bijzondere ervaring. Ruim zevenenzestig jaar van mijn leven wordt de dag vooral bepaald door ‘buiten’. Dan, op een door de overheid vastgestelde biologische leeftijd mag je dit van de ene dag op de andere, voor het eerst en voor de rest van je leven geheel zelf bepalen. Het rare is dat voor mij het mogen nog steeds het moeten is. Gekscherend zeg ik vaak ‘het leven is werken’. Het zit kennelijk in mijn karakter naast het feit dat ik in een goed gedrild keurslijf zit. Ik bedoel dat niet zwaar of negatief. Ik heb de ervaring dat het leven pas leuk, zinvol en waardevol is als je er moeite voor moet doen. Ik kan zeggen dat ik mij ook in deze levensfase tot nu toe een gelukkig mens voel……maar toch…..

Statistisch gezien loop je in de derde levensfase tegen een grote berg vol risicofactoren op. De meeste aandacht qua risico’s gaat uit naar gezondheidsproblemen als beroerte, dementie, depressie, hartziekten en kanker. Maar je kunt ook kwetsbaar worden als je weinig veerkracht hebt of gebrek aan competenties. Je hebt bijvoorbeeld geen hobby’s en weet niet hoe je de dag een beetje leuk kan doorkomen. Je voelt je nutteloos en wordt apathisch. Je bent niet goed in sociale contacten. Het resultaat kan zijn dat je je eenzaam voelt en levensmoe wordt. Veel ouderen gaan terugdenkend aan het verleden tobben over niet goed verwerkte levenservaringen met als gevolg dat ze depressief worden.

CollagesAls het over ouder worden gaat in de media en in de volksmond, lijkt het wel er een grote grijze wolk met gevaarlijke stoffen boven Nederland hangt. Zo zwaar dat we zelfs een euthanasiewet voorbereiden waarmee vijfenzeventig plussers zelf kunnen beslissen uit het leven te stappen. Begrijp mij goed, ik ben niet tegen euthanasie. Voor mij is het echter belangrijk dat de aandacht van de samenleving verlegd wordt naar de groeipotentie van ouderen. Die groeipotentie stopt namelijk niet op het moment dat de overheid ons met pensioen stuurt! Als gerontoloog en ervaringsdeskundige wil ik deze beeldvorming van groei en doorontwikkeling van ouderen helpen versterken onder andere door het schrijven van een blog.

Tegelijkertijd zoek ik in mijn netwerk naar gelijkgezinden, die het mogelijk maken om deze beeldvorming groot en breed uit te venten. Zo is er een contact tot stand gekomen met een groepje ervaren mediaprofessionals. Zij hebben het platform GreyWorks opgericht: http://www.greyworks.eu. Dit collectief wil de beeldvorming rond de grote groep fitte en actieve ouderen zichtbaar maken. Zij maken daartoe video en audioproducties waarin ouderen klip en klaar laten zien en horen dat zij zelf bepalen of ze mee willen blijven doen. Zij laten zien dat je nooit te oud bent om te leren en dat je het nodige geluk kunt afdwingen als je je goed voorbereid op deze derde levensfase,

14052011 DE Beke Family 036Zo lang als mogelijk wil ik een fitte en actieve oudere zijn. Ik blijf zoeken naar inspiratie en uitdaging in mijn directe omgeving. Daarmee blijf ik werken aan mijzelf, zoals ik  dat eigenlijk al mijn hele leven heb gedaan. In beweging blijven samen met anderen is een fulltime job en daarom noem ik mijzelf met een vette knipoog ‘fulltimepensionado’.

Tegen jong en oud zou ik willen zeggen: ‘Join the club’!…..

 

Ontmoetingen in Jordanië

IMG_20190929_145359~2Wij zoeken op onze reizen altijd contact met de lokale bevolking. In Israël is dat lastig op de een of andere manier. Daarentegen in Jordanië begint het bij de grens wat dat betreft goed. Het eerste dat onze chauffeur aanbiedt, is thee drinken bij vrienden in een restaurantje. Zo verwelkom je gasten! Hij brengt ons vervolgens naar Madaba. Deze stad is beroemd om zijn vloermozaïek in de St. Joriskerk, waarop de landkaart van het Heilige Land in de 6e eeuw na Christus is uitgebeeld. Vlakbij deze stad ligt Mount Nebo, waar Mozes ooit uitkeek over het Beloofde Land.

20190929_141420In Madaba sluit een goede vriend zich bij ons aan. We reizen de komende dertien dagen gedrieën door Jordanië. De natuur is overweldigend mooi met als toppers het woestijngebied Wadi Rum met zijn bizarre bergformaties en het natuurreservaat Dana. Qua oude cultuur zijn de goed bewaarde ruïnesteden Petra en Jerash hoogtepunten. Jordanië als vakantie bestemming is een feest qua natuur en cultuur, maar zeker ook wat betreft de mensen, zo merken we. We overnachten tijdens deze reis in een kampement dat gerund wordt door Bedoeinen. We krijgen een gastvrij onthaal en een heerlijke maaltijd. Het is een prachtige plek. We ontmoeten daar bij het kampvuur ook enkele jonge vakantiegangers uit andere landen. Het enige niet comfortabele voor mij als pensionado is de tent waar ik ’s nachts enkele keren op mijn knieën in en uit moet kruipen om in het pikkedonker naar de toilet te gaan.

20190930_062249Later in Wadi Rum overnachten we weer in een Bedoeientent, maar dit keer zo groot als een huisje. Hier raken we na het ontbijt in gesprek met een man die kamelen fokt voor hardloopwedstrijden. Hij is net terug van een groot toernooi in Saoedi Arabië. Zijn kameel heeft meegedaan met de race voor driejarigen. Je jaagt de kamelen op via een microfoontje dat zij in de oren gestopt krijgen. Je kunt aan het gebit aflezen hoe oud een kameel is. Het zijn allemaal vrouwtjes die meedoen, want mannetjes kunnen zeer agressief zijn, ook voor hun begeleiders. Een goede vriend van hem is onlangs doodgebeten door zijn eigen kameel. Het gesprek wordt snel beëindigd als we praten over de politiek en het vele geweld in de regio rond Saoedi Arabië. Zijn reactie is dat het niets met politiek of geloof te maken heeft. Er is geen specifieke reden dat moslims elkaar afslachten, anders dan te willen laten zien dat je wapens hebt en hoe sterk je bent….

Persoonlijke gesprekken hebben we met onze chauffeur in Amman. Hij nodigt ons uit in zijn appartement. Zijn familie lijkt in goede doen, want hij woont samen met zijn broers, zussen en ouders in een mooi appartementengebouw. Hij laat eerst mijn lief het appartement zien, want zijn vrouw is thuis en zit nog ongesluierd in de keuken. Zij is een zeer gelovige moslima, die de hele dag naar een enorm grote TV kijkt waarop alleen maar Mekka te zien is. Hij vindt dat wel een beetje teveel van het goede. Hij wil regelen dat zijn oudste zoon naar de universiteit in Turkije gaat. Daar is de opleiding goedkoper dan in Jordanië.

20190927_104725Op de laatste avond hebben mijn lief en ik een onverwachte ontmoeting. Op een stenen trap voor een gebouw zit een oude vrouw volledig in het zwart met hoofddoek. Naast haar staat een jongere man. De vrouw spreekt ons aan in het Duits. Wij zeggen dat we uit Nederland komen. Dan begint zij te vertellen ooit in Nederland te zijn geweest….voor een abortus. Haar man was chirurg en werkte in Duitsland. Hij wilde dat zij abortus pleegde, maar dat mocht niet in Duitsland. Zij leefde toen in luxe en was een mooie westers geklede vrouw. Al weer heel lang is zij terug in Jordanië. Zij is 73 jaar, even oud als ik. Haar zoon, die in Europa werkte is teruggekomen om voor zijn moeder te zorgen.

Met deze bijzondere ontmoeting, zo midden op straat, sluiten we de mooie vakantie in Jordanië af.