Met veel plezier en enthousiasme zijn mijn lief en ik druk met ons verhuisproces. Het plezier zit er in dat het niet alleen gaat om dingen te regelen, maar vooral om hoe we dat doen en met wie. Het voelt dit keer als een bijzonder project. Het voordeel van het pensionado zijn is natuurlijk dat je weinig andere zaken om handen hebt, zodat je je hierop kan richten. 

We hebben eerst samen met een goede vriend, die architect is, gekeken naar gewenste verbouwingsopties. Omdat hij in Brabant woont, zijn we twee keer uitgebreid bij hem op bezoek gegaan. Een goede reden om eens extra contact met elkaar te hebben en dat is fijn. Onze ideeën zijn inmiddels doorgenomen met de aannemer en die is aan het kijken en rekenen. Onze aannemer heeft al tweemaal eerder een grote verbouwing voor ons gedaan. Hij is echt enthousiast om deze klus weer voor ons te klaren. Dit contact is ook op dit front vertrouwd en warm.

Wat betreft de inrichting van ons nieuwe appartement doen wij zoveel mogelijk zaken met lokale, ons vertrouwde ondernemers. Niet alleen gunnen wij het die ondernemers, we willen daarnaast graag persoonlijk geholpen worden. Vanzelfsprekend is deskundige voorlichting en advies zeker zo belangrijk. Het is tevens prettig om datgene wat je aanschaft letterlijk gezien en gevoeld te hebben. Mijn ervaring is dat je via internet ongetwijfeld voordeliger uit kunt zijn qua aanschafprijs van veel artikelen. Echter bij grotere en meer diverse aanschaf is het bezorgen, aansluiten apparaten, monteren meubels én de service achteraf belangrijk. Een goede lokale ondernemer heeft vaak eigen mensen in dienst die de technische of andere praktische zaken uitvoert. Hij of zij komt, indien gewenst, vooraf op de locatie kijken en meten en rekent dan niet direct honderd euro voorrijkosten. En als het gaat om een scherpe prijsstelling is er altijd te praten over een korting of iets dergelijks.

Sowieso is onze hele verhuisactie behoorlijk lokaal georiënteerd, blijkt achteraf. De makelaar, die ons huis verkocht heeft en (toevallig) ons nieuwe appartement in verkoop had, heeft zijn kantoor in dezelfde straat, waar wij nu wonen. De hypotheekadviseur heeft ook zijn kantoor in de straat, wel aan de andere zijde. En het appartement waar we gaan wonen ligt in het verlengde van onze straat. De verhuizer die we gekozen hebben uit twee offertes is ons bekend en vertrouwd van de vorige verhuizingen

Waarom denk ik er nu zo over na en schrijf dit in mijn blog?

Ik hecht steeds meer waarde aan mijn directe leefomgeving. Nu ik daar als pensionado meer tijd aan besteed, merk ik dat goede sociale contacten mijn dagelijkse leven extra prettig maken. Wat de inner circle van familie en vrienden betreft wist ik dat al, maar de schil daaromheen begin ik de laatste tijd meer en meer op te zoeken en te waarderen. Ik bedoel daarmee de contacten met buren, wijkbewoners, evenals de kleine middenstanders in de wijk en in de stad. Sociale cohesie vormt de kern van ons bestaan. In deze tijd van individualisering zullen we daar extra aandacht aan moeten geven. Dat geldt wat mij betreft evenzeer voor de globaliserende consumentenwereld. Deze wordt in toenemende mate anoniemer en (nog erger) gestuurd door algoritmen. Dat is nu juist wat ik niet wil. Ik wil het liefst waar mogelijk in de consumentenwereld een persoonlijke benadering en service. Dat kan alleen als ikzelf en de betrokkene het persoonlijke contact ervaren als meer dan alleen de koop van een product of dienst. 

Als ons verhuisproces ongeveer op die manier verloopt, weet ik zeker dat wij straks in ons nieuwe, mooie appartement extra genieten. Het is dan niet alleen de inrichting zelf die tot tevredenheid leidt, het is ook de herinnering aan hoe we het gedaan hebben en met wie.

Deze fulltime pensionado, ik dus, wenst vooral niet geassocieerd te worden met de oude, grijze massa. Natuurlijk hoor ik in het hokje ‘oud’ thuis, maar zo wil ik het niet echt voelen. Als ik jong ben, wil ik het liefst bij mijn eigen generatie horen en dat laat ik zien qua uiterlijk, leefstijl en muziek. Als 40/50/60-ger beweeg ik mij permanent tussen jong, middelbaar en oud. Ik ben druk met mijn gezin, mijn werk en mijn carrière. Ik heb een groot sociaal en maatschappelijk netwerk en als het wat minder dreigt te worden, dan vind ik snel weer nieuwe netwerken. Ik wil zeker niet afgeremd worden door oude wijsneuzen of voorbij gestreefd worden door jonge honden. Nu, beginnende zeventiger, ben ik zelf zo’n oude wijsneus, die graag jonge hond wil zijn. Om niet in te kakken, probeer ik daarom kontakt te zoeken met inspirerende leeftijdsgenoten en met andere, liefst jonge honden. Met mijn individuele contacten lukt dat nog wel redelijk, maar goede aansluiting vinden in een groep blijkt lastiger. Ik kom vooral uit bij ouderengroepen en het is de vraag of die dynamisch en uitdagend genoeg zijn naar mijn maatstaven. Hoe vreemd ontwikkelt zich de individuele levensloop op dat punt van sociale contacten.

Wetenschappelijk onderzoek naar de levensloop bij oudere mensen laat zien dat de individuele verschillen tussen mensen toenemen naarmate zij ouder worden. Grote verschillen zijn er altijd tussen mensen. Maar kijkend naar leeftijdscohorten, zien we dat, zeker na gemiddeld het 70/75ste jaar die bandbreedte zowel lichamelijk als geestelijk enorm toeneemt. In ouderengroepen is die extra grote bandbreedte vaak zichtbaar en voelbaar en dat vraagt van de individuele personen om een beetje meer empathie naar elkaar. Tegelijk is het de vraag of je in zo’n groep voor jezelf voldoende energie en inspiratie kan vinden. Op mijn 40ste word ik lid van een lokale Rotary. Ik vind dat een mooie uitdaging, temeer omdat ik in die tijd maatschappelijk extra verantwoordelijkheden zoek en wil hebben. De mix van generaties maakt dat het een zeer actieve en dynamische club is, voor elk wat wils. Als met de jaren de gemiddelde leeftijd omhoog schuift, sluipt er enige sleetsheid in de club. Bijkomend effect is dat er weinig animo is bij jonge mensen om zich aan te melden. Ook omdat ik mij professioneel bezig houd met de levensloop van de mens, vraag ik mijzelf af of het niet beter is te stoppen snel na mijn pensionering. Dat doe ik vervolgens, beseffende dat het in de nieuwe levensfase niet zo gemakkelijk is om een aantrekkelijke nieuwe club of groep te vinden. Dat blijkt inderdaad het geval. Maar dan ineens, ruim driekwart jaar geleden, doet zich de kans voor om mee te doen met een nieuwe club van Past Rotarians. Na enige aarzeling (vanwege de door mij gewenste dynamiek) besluit ik toch mee te doen. Wat is er mooier dan vanaf het begin, vol energie en nieuwe plannen met elkaar een club te starten. Ja, dat het allemaal pensionado’s en dus oude wijsneuzen, zoals ik, zijn, dat weet je van te voren. Maar met een beetje goede wil, een lekkere maaltijd en een goed glas wijn, moet het lukken……..Nu een half jaar later en een enquête verder voel ik nog weinig empathie en dynamiek in de groep. Het voelt zelfs een beetje onwennig en ongemakkelijk.

Maar deze fulltime pensionado –  ik dus – mag dan een oude wijsneus zijn, hij geeft niet gauw op.

.

Ik weet niet hoe het andere pensionado’s vergaat, maar hoe meer tijd ik heb, hoe meer ik kijk op sociale media. Ik ben me dat extra bewust als ik op het tafeltje naast de bank al mijn apparaten keurig opgestapeld zie liggen: mijn laptop, mijn tablet, mijn e-reader en mijn telefoon. Het besef dringt tot mij door dat dit voor mij zeer belangrijke informatiebronnen en communicatiekanalen zijn met de ‘buitenwereld’, zeker sinds ik fulltime pensionado ben. Als ik geen speciale activiteiten buiten de deur heb, begint mijn dag om half acht achter de computer. Ik kijk naar mijn mail, ga naar facebook en linkedin. Vervolgens werp ik een eerste snelle blik op het actuele nieuws op nu.nl, ad.nl en rijnmond.nl. Meestal vertrekt om die tijd mijn lief naar haar werk. Dan kleed ik mij aan en ga ontbijten aan de tafel in de woonkamer onderwijl rustig de krant lezend. Vanaf die plek kijk ik naar buiten en zo kan ik de stad die wakker wordt, aanschouwen. Duizenden auto’s, honderden fietsers rijden via de Maasboulevard het centrum van Rotterdam binnen. Op het water zie ik grote en kleine vrachtschepen beide richtingen opvaren met daartussendoor de Waterbussen, die forensen vanuit omliggende steden en dorpen naar Rotterdam vervoeren. Het is mijn dagelijkse eerste live contact met de buitenwereld. Zo rond 10.00 uur heeft deze fulltime pensionado het ochtendritueel afgerond. Afhankelijk wat er die dag aan afspraken staat, zit ik veel achter mijn computer te werken en kijk daarbij regelmatig op sociale media. En als ik die dag in de auto zit, luister ik graag naar BNR met allerlei nieuwsprogramma’s. Sociale contacten met de kinderen en familieleden gaan veel via de App, meestal in de avond. ’s Avonds kijk ik TV, waar in programma’s als DWDD, het Journaal,  Umberto Tan en/of Pauw al het voor mij bekende dagelijkse nieuws nogmaals de revue passeert. Het is een vreemde gedachte. Mijn wereld als fulltime pensionado lijkt enerzijds kleiner te worden, omdat ik niet meer dagelijks buitenshuis werk met allerlei contacten van dien. Anderzijds lijkt mijn wereld groter te worden, vooral in mijn hoofd, omdat ik nu veel achter de geraniums op de sociale media bezig ben. Sociale media zijn op zich prima, maar sinds ik fulltime pensionado ben, zoek ik bewuster rechtstreekse ontmoetingen met mensen. Met enkele vrienden en kennissen heb ik daarom af en toe een één op één lunchafspraak. Een ander speciaal contact dat ik twee jaar geleden gestart ben is ‘de Heren van Delta’. Maandelijks komen we met vijf vrienden in het Delta hotel Vlaardingen bij elkaar en praten dan over de grote en kleine problemen in de wereld. Soms doet iemand vooraf een suggestie, soms gaat het gesprek gewoon vanzelf. Deze week praten we over Trump, Italië, Europa en referenda met het boekje ‘Onbehagen’ van Bas Heijne in ons achterhoofd. We hebben het allemaal vooraf gelezen. Ieder van ons beseft dat het wereldbeeld waarmee wij als naooorlogse generatie opgegroeid zijn, behoorlijk achterhaald is. Als individuen met veel autonomie, stelt de technologie ons in staat met de hele wereld te communiceren. Maar tegelijkertijd worden wij ‘geconfronteerd met de overweldigende verknooptheid der dingen. Er is te veel dat onze aandacht opeist, onze empathie verlangt, ons confronteert met onze eigen beperkingen. Tegelijk is er steeds minder sprake van echt contact.’ Heijne werpt in dit essay een nieuw licht op de beschaafde mens en we merken tijdens onze discussie dat zijn analyses ons helpt. Oplossingen hebben we natuurlijk niet, ook niet na vier uur pittig met elkaar praten. Maar het geeft wel wat rust in onze hoofden, constateren we aan het eind van de avond. Als ik thuis kom, kruip ik moe, maar zeer voldaan mijn bed in.